Trong bối cảnh doanh nghiệp ngày càng chịu nhiều áp lực từ khan hiếm tài nguyên, biến động chuỗi cung ứng, rủi ro khí hậu và các yêu cầu báo cáo bền vững, kinh tế tuần hoàn không còn là một khái niệm mang tính định hướng chung. Đây đang trở thành một ưu tiên chiến lược giúp doanh nghiệp tăng năng lực cạnh tranh, giảm rủi ro và tạo ra giá trị dài hạn.
Global Circularity Protocol for Business, Version 1.0 ra đời nhằm cung cấp một bộ khung tự nguyện ở cấp toàn cầu, giúp doanh nghiệp đo lường, quản lý và truyền thông về hiệu quả tuần hoàn trong hoạt động sản xuất kinh doanh và chuỗi giá trị. Tài liệu này được thiết kế để phù hợp với nhiều loại hình tổ chức, từ doanh nghiệp lớn, tập đoàn đa quốc gia đến các doanh nghiệp vừa và nhỏ.
TẢI TÀI LIỆU XUỐNG TẠI ĐÂY
GCP là gì và tại sao doanh nghiệp cần quan tâm?
Bộ Quy tắc Toàn cầu về Kinh tế Tuần hoàn (GCP) cung cấp một khung làm việc thống nhất, giúp các tổ chức thiết lập, đo lường và báo cáo các mục tiêu tuần hoàn của mình. Thay vì những khái niệm lý thuyết, GCP chuyển hóa các tư duy kinh tế tuần hoàn thành lộ trình hành động cụ thể thông qua 5 giai đoạn cốt lõi:
– Frame (Thiết lập): Xác định phạm vi và mục tiêu chiến lược phù hợp với mô hình kinh doanh.
– Prepare (Chuẩn bị): Xây dựng nền tảng dữ liệu và hệ thống quản trị cần thiết.
– Measure (Đo lường): Đánh giá hiệu quả thông qua các chỉ số tuần hoàn minh bạch.
– Manage (Quản lý): Tối ưu hóa chuỗi giá trị để giảm thiểu lãng phí.
– Communicate (Truyền thông): Công khai báo cáo, tạo dựng niềm tin với các bên liên quan và người tiêu dùng.
Về bản chất, GCP giúp doanh nghiệp hiểu rõ cách các dòng vật liệu đi vào, được sử dụng và đi ra khỏi hệ thống vận hành của mình. Thông qua đó, doanh nghiệp có thể xác định các điểm đang sử dụng tài nguyên chưa hiệu quả, các khâu phát sinh nhiều chất thải, cũng như các cơ hội để áp dụng mô hình tuần hoàn. Những cơ hội này có thể bao gồm tăng tỷ lệ nguyên liệu tái chế hoặc tái tạo, thiết kế sản phẩm bền hơn, dễ sửa chữa hơn, kéo dài vòng đời sản phẩm, cải thiện hệ thống thu hồi và giảm phụ thuộc vào tài nguyên nguyên sinh.

Tài liệu hướng dẫn doanh nghiệp theo hành trình gồm 5 giai đoạn: Frame, Prepare, Measure, Manage và Communicate. Trước hết, doanh nghiệp cần xác định mục tiêu và mục đích sử dụng GCP, ví dụ như quản lý rủi ro tài nguyên, hỗ trợ ra quyết định nội bộ hoặc báo cáo cho nhà đầu tư, khách hàng và cơ quan quản lý. Tiếp đó, doanh nghiệp xác định phạm vi đánh giá, lập bản đồ chuỗi giá trị, nhận diện các điểm nóng về tuần hoàn, đánh giá tác động, rủi ro, cơ hội và lựa chọn các dòng vật liệu ưu tiên. Sau đó, doanh nghiệp tiến hành đo lường bằng các chỉ số phù hợp, phân tích kết quả, xây dựng lộ trình hành động và truyền thông kết quả một cách minh bạch.
– Việc áp dụng GCP mang lại những lợi thế cạnh tranh vượt trội:
– Tối ưu hóa chi phí: Giảm lãng phí tài nguyên và tận dụng tối đa giá trị vòng đời sản phẩm.
– Đáp ứng quy định: Chủ động chuẩn bị cho các tiêu chuẩn ESG (Môi trường – Xã hội – Quản trị) ngày càng khắt khe.
– Gia tăng giá trị thương hiệu: Khẳng định cam kết phát triển bền vững, thu hút niềm tin từ nhà đầu tư và khách hàng.
– Tư duy hệ thống: Giúp doanh nghiệp nhìn nhận lại toàn bộ chuỗi cung ứng, từ khai thác, chế biến đến tái chế và thải bỏ.
Một điểm nổi bật của GCP là hệ thống chỉ số đo lường cụ thể. Ví dụ, circular inflow đo tỷ lệ nguyên liệu đầu vào có nguồn gốc tái chế, tái sử dụng hoặc tái tạo. Circular outflow đánh giá mức độ sản phẩm, vật liệu đầu ra có khả năng được thu hồi và thực tế được thu hồi. Material circularity phản ánh mức độ tuần hoàn tổng thể của dòng vật liệu. Ngoài ra, tài liệu còn đề cập đến các chỉ số về giảm sử dụng vật liệu, kéo dài vòng đời sản phẩm, giá trị tài chính, phát thải khí nhà kính, tác động đến thiên nhiên và công bằng xã hội.
Giá trị quan trọng nhất của GCP là giúp doanh nghiệp biến kinh tế tuần hoàn từ một khái niệm rộng thành một hệ thống quản trị có thể đo lường. Thay vì chỉ tuyên bố đang chuyển đổi theo hướng tuần hoàn, doanh nghiệp có thể sử dụng GCP để tạo dữ liệu đáng tin cậy, theo dõi tiến độ, xác định ưu tiên hành động và chứng minh giá trị kinh tế, môi trường, xã hội của các sáng kiến tuần hoàn.
GCP cũng được xây dựng để tương thích với nhiều khung báo cáo và tiêu chuẩn bền vững hiện có như GRI, GHG Protocol, IFRS S1/S2, ESRS và các tiêu chuẩn ISO về kinh tế tuần hoàn. Điều này giúp doanh nghiệp dễ dàng tích hợp nội dung tuần hoàn vào chiến lược ESG và báo cáo bền vững.
Tóm lại, Global Circularity Protocol for Business là một tài liệu nền tảng quan trọng cho các doanh nghiệp đang tìm kiếm cách tiếp cận bài bản hơn trong chuyển đổi kinh tế tuần hoàn. Bộ khung này không chỉ hỗ trợ đo lường và báo cáo, mà còn giúp doanh nghiệp nhận diện cơ hội đổi mới, giảm rủi ro tài nguyên, nâng cao khả năng chống chịu và đóng góp vào quá trình chuyển đổi sang một nền kinh tế bền vững, bao trùm và tái tạo hơn.